Điều mẹ cần biết về sự phát triển của trẻ 4 tháng tuổi

Trẻ 4 tháng tuổi có nhiều thay đổi thú vị về thể chất, khả năng vận động, khả năng nhận thức, giấc ngủ… Do đó, bố mẹ cần hiểu rõ về trẻ giai đoạn này để giúp bé yêu phát triển tốt nhất.

Bài viết được sự tư vấn chuyên môn của TTƯT.TS.BS Phạm Thị Thu Hương, Nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng lâm sàng và Tiết chế Viện Dinh dưỡng Quốc gia, Bác sĩ Trưởng Trung tâm Dinh dưỡng – Y học Vận động Nutrihome.

trẻ 4 tháng tuổi

Hiểu rõ về sự phát triển của trẻ 4 tháng tuổi sẽ giúp bố mẹ chăm sóc, nuôi dạy con tốt hơn.

Sự phát triển thể chất của bé 4 tháng tuổi

Theo bảng tiêu chuẩn chiều cao cân nặng do Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bé gái 4 tháng tuổi có cân nặng khoảng 5,7-7,3kg và chiều dài khoảng 60-64cm. Còn bé trai 4 tháng tuổi có cân nặng khoảng 6,2-7,8kg và dài khoảng 62-68cm.

Tuy nhiên,TS.BS Phạm Thị Thu Hương chia sẻ thêm, các bậc phụ huynh cần biết, trọng lượng hay chiều dài chỉ là 2 trong các chỉ tiêu tăng trưởng của bé 4 tháng. Nếu chiều dài hoặc cân nặng có sự chênh lệch so với tiêu chuẩn nhưng trẻ vẫn phát triển nhận thức, kỹ năng vận động theo đúng lứa tuổi, vui vẻ vui chơi, phát triển khả năng giao tiếp tốt thì điều đó có nghĩa, bé vẫn đang phát triển bình thường.

Sự phát triển nhận thức

Bước vào tháng thứ 4 cũng là khoảng thời gian trẻ lớn nhanh với tốc độ đáng kinh ngạc. Trẻ 4 tháng tuổi bắt đầu thể hiện cá tính khá rõ ràng, những cảm xúc được bộc lộ một cách rõ nét. Nếu không thích, trẻ sẽ gào khóc thật lớn, ngược lại nếu vui trẻ sẽ cười thành tiếng. 

Trẻ 4 tháng tuổi

Đạt mốc 4 tháng tuổi, trẻ đã biết cười với người khác một cách có ý thức.

Trẻ bước qua tháng thứ 4 đã biết nhận ra gương mặt người gần gũi nhất với mình, chẳng hạn như mẹ. Vì vậy, chỉ cần thấy gương mặt mẹ là trẻ bày tỏ sự vui sướng và trẻ cũng biết khóc khi phải xa mẹ. Trẻ 4 tháng cũng bắt đầu biết quay về hướng có tiếng gọi khi được gọi tên và bắt chước một số âm thanh trẻ nghe thấy. 

Khả năng quan sát của trẻ cũng rộng hơn, và khả năng ghi nhớ cũng tốt hơn những tháng trước rất nhiều. Một số trường hợp bé 4 tháng khóc dữ dội khi bị bác sĩ tiêm ngừa, từ đó trở đi, nhìn thấy người mặc áo trắng là trẻ lại sợ hãi và bật khóc.

Sự phát triển về vận động

Bé 4 tháng tuổi thường xuyên đá và vung chân, đặc biệt khi chơi đùa với mẹ. Phần lưng – cổ – đầu đã cứng cáp hơn, trẻ có thể nâng vững đầu.

Ngoài ra, kỹ năng dùng tay của bé cũng có nhiều tiến bộ, bé đã biết cách nắm lấy đồ chơi và lắc lư, hoặc cho vào miệng ngậm. Trẻ cũng có thể dùng tay kéo các đồ vật như chăn/mền, khăn tắm khi được quấn hoặc đắp trên người.

Những thay đổi về giấc ngủ

Tất cả mọi sinh hoạt của trẻ 4 tháng tuổi, từ ăn uống đến vận động, vui chơi đều phụ thuộc vào thói quen ngủ. Giấc ngủ của trẻ 4 tháng đã được rút ngắn hơn vào ban ngày và kéo dài, thậm chí có trẻ có thể ngủ liên tục vào ban đêm. Dù vậy, trong giai đoạn này, bé vẫn cần phải ngủ nhiều vào ban ngày để đảm bảo tốt nhất cho sự phát triển. Do đó, mẹ nên tôn trọng nhịp sinh học của giấc ngủ, đừng nên cưỡng ép hay cố gắng thay đổi nhịp sống tự nhiên của bé.

Chẳng hạn, có bé 4 tháng tuổi thức dậy lúc 8 giờ sáng, ngủ lại từ 10 – 12 giờ trưa, ngủ tiếp buổi chiều 2 giấc từ 14 – 15 giờ và từ 17-18 giờ. Cuối cùng, khoảng 21 giờ ngủ giấc dài đến sáng. Với nhịp ngủ trên, trẻ sẽ uống sữa vào lúc 8 giờ, 12 giờ, 15 giờ, 18 giờ và 21 giờ; tắm vào khoảng 9 – 10 giờ. Tổng thời gian thức ban ngày của trẻ được khoảng 6 tiếng và chiều tối là 3 tiếng, mẹ có thể đưa trẻ đi dạo hoặc trò chuyện, đùa giỡn trong khoảng thời gian này giúp bé phát triển các kỹ năng.

Dinh dưỡng cho bé 4 tháng

Để giảm thiểu nguy cơ dị ứng cũng như các vấn đề về tiêu hóa và đường ruột của trẻ về sau, TS.BS Phạm Thị Thu Hương, khuyến cáo, mẹ không nên cho trẻ ăn dặm trước 6 tháng tuổi. Ở giai đoạn này, sữa mẹ hay sữa công thức vẫn là thức ăn chính cung cấp đầy đủ các dưỡng chất cho sự phát triển của trẻ. Trẻ 4 tháng tuổi uống sữa ngoan và thành thục hơn rất nhiều so với những tháng trước. 

trẻ 4 tháng tuổi, uống sữa, trẻ em

Sữa vẫn là nguồn dưỡng chất chính cho sự phát triển của trẻ 4 tháng tuổi.

Tuỳ thuộc vào cân nặng và khả năng tiêu hóa thức ăn của từng bé 4 tháng tuổi, mẹ có thể cân đối lượng sữa sao cho phù hợp. Trẻ sẽ bú sữa trung bình 5 lần/ngày (tổng cộng khoảng 900 – 1.200ml), mỗi lần cách nhau 4 tiếng với liều lượng dao động từ 120 – 180ml.

Trường hợp trẻ bú kém, lười bú hay nôn trớ, không tăng cân, kém vận động… mẹ nên đưa trẻ đến gặp các chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn, tìm ra nguyên nhân, giải quyết tận gốc vấn đề mà bé đang gặp phải.

Hệ thống Trung tâm Dinh dưỡng – Y học Vận động Nutrihome cung cấp đầy đủ dịch vụ khám, tư vấn và điều trị dinh dưỡng – y học vận động cho mọi đối tượng kể cả trẻ 4 tháng tuổi. Tại Nutrihome, quy trình khám và tư vấn dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ được xây dựng khoa học từ việc thăm khám, xét nghiệm chẩn đoán, hướng dẫn chăm sóc trẻ một cách khoa học, phù hợp với lứa tuổi, giúp trẻ phát triển khỏe mạnh cả về thể chất lẫn tinh thần.

 Lạc Phan