Dấu hiệu trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng

Trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng thường biếng ăn, nhẹ cân, khả năng vận động, và tư duy hạn chế so với những đứa trẻ cùng trang lứa. Vậy làm sao để nhận biết dấu hiệu trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng để có hướng khắc phục kịp thời nhất?

 

Cứ 3 trẻ dưới 5 tuổi sẽ có 1 trẻ mắc bệnh SUY DINH DƯỠNG

Cứ 3 trẻ dưới 5 tuổi sẽ có 1 trẻ mắc bệnh SUY DINH DƯỠNG (Theo Unicef)

 

Nguyên nhân trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng

Suy dinh dưỡng là bệnh do thiếu protein, năng lượng và nhiều chất dinh dưỡng khác khiến cơ thể chậm, ngưng tăng trưởng hoặc suy giảm hoạt động của các cơ quan trong cơ thể. Bệnh có thể xảy ra với bất cứ ai nhưng phổ biến ở trẻ nhỏ dưới 5 tuổi. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng trẻ em, trong đó có những nguyên nhân chính sau:

Sai lầm trong chế độ dinh dưỡng

Đây là nguyên nhân thường gặp nhất.

  • Trẻ không được bú mẹ đầy đủ, cai sữa sớm.
  • Nuôi dưỡng không đúng phương pháp khi thiếu hay không có sữa mẹ.
  • Cho con ăn dặm sai cách: Thiếu số lượng hoặc chất lượng các chất dinh dưỡng.
  • Cho ăn dặm quá sớm: Trước 6 tháng tuổi.
  • Kiêng ăn khi trẻ bị bệnh, chỉ cho ăn cháo với muối, cháo với đường kéo dài.

Do trẻ biếng ăn

Đây là vấn đề nan giải của nhiều bà mẹ. Dù bày ra đủ chiêu trò nhưng mỗi bữa ăn đối với trẻ giống như cực hình. Trẻ sợ ăn, mẹ stress vì sốt ruột lo lắng về tình trạng gầy còm của con. Nguyên nhân có thể do món ăn nhàm chán, không đủ hấp dẫn, hoặc vì mẹ quá căng thẳng càng làm bé sợ hãi ăn uống hơn. Một phần, trẻ ăn được nhưng cơ thể bé bị nhiễm ký sinh trùng do ăn uống không được đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Vì vậy, mẹ cần tìm hiểu rõ nguyên nhân để có hướng điều chỉnh đúng và kịp thời. 

Do bệnh lý

Biểu hiện của trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng còn có thể đến từ nguyên nhân bệnh lý. Trong đó bệnh nhiễm trùng như nhiễm khuẩn đường hô hấp, tiêu hóa tái phát, biến chứng hậu sởi, lỵ, tiêu chảy… cũng là nguyên nhân gây suy dinh dưỡng trẻ em

Nguyên nhân gián tiếp

Kinh tế gia đình khó khăn nên trẻ không được ăn uống đủ chất. Và đặc biệt, trẻ sống ở nơi môi trường ô nhiễm, dịch vụ chăm sóc y tế chưa tốt cũng là nguyên nhân gây ra tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ.

Dấu hiệu trẻ 4 tuổi suy dinh dưỡng

Để theo dõi sự phát triển của trẻ, trẻ có bị suy dinh dưỡng hay không mẹ nên để ý những dấu hiệu báo hiệu sau: 

  • Trẻ chán ăn, mệt mỏi, hay quấy khóc, không hoạt bát như những đứa trẻ khác.
  • Trẻ liên tục không lên cân trong vòng 2-3 tháng. Vì vậy, mẹ nên theo dõi cân nặng và chiều cao cho trẻ thường xuyên.
  • Trẻ ngủ không ngon giấc, thường hay trằn trọc, giật mình và khóc thét khi đang ngủ.
  • Ngoài ra, trẻ có thể xanh xao, rụng tóc ở vùng chẩm, trẻ chậm mọc răng, thường xuyên mắc các bệnh nhiễm trùng. 

Tuy nhiên, để xác định mức độ suy dinh dưỡng ở trẻ, các chuyên gia sẽ tiến hành đánh giá tình trạng dinh dưỡng dựa vào chỉ số chiều cao và cân nặng (theo tiêu chuẩn của Tổ chức Y tế Thế giới – WHO) cùng một số kiểm tra cận lâm sàng…

 

BẢNG ĐÁNH GIÁ TÌNH TRẠNG DINH DƯỠNG CỦA TRẺ 4 TUỔI

Theo tiêu chuẩn của Tổ chức Y tế Thế giới – WHO

Giới tính Cân nặng (kg) Chiều cao (cm)
Bé gái 16,1 102,7
Bé trai 16,3 103,3

 

“Khi nhận thấy con mình thấp bé hơn bạn đồng trang lứa, con kém linh hoạt, ăn ít, ăn không ngon miệng, da nhợt nhạt, chân tay nhão, thậm chí teo cơ, ngủ nhiều, ủ rũ… mẹ cần đưa con đến các trung tâm dinh dưỡng hoặc chuyên khoa dinh dưỡng để các bác sĩ thăm khám, xét nghiệm và điều trị kịp thời để tìm ra nguyên nhân gây suy dinh dưỡng cho trẻ. Nếu trẻ suy dinh dưỡng do thiếu năng lượng thì cần được xây dựng chế độ ăn khoa học và hợp lý.”, PGS.TS.BS Lê Bạch Mai cho biết.

Làm thế nào trẻ hết biếng ăn?

Có 20% các ông bố bà mẹ của trẻ 3 tuổi và 42% bố mẹ các bé 4 tuổi phàn nàn về sự biếng ăn của con mình. Vậy làm thế nào để trẻ hết biếng ăn?

 

Cách khắc phục tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ 4 tuổi

Tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ 4 tuổi ảnh hưởng lớn đến sự phát triển cả thể chất và trí tuệ của trẻ, vì vậy, cần phát hiện sớm và có biện pháp khắc phục kịp thời, giúp bé tăng cân trở lại, theo kịp bạn bè cùng trang lứa. 

Đảm bảo nhu cầu dinh dưỡng cho trẻ 4 tuổi

Ở lứa tuổi này, tốc độ phát triển của trẻ tuy không nhanh như 3 năm đầu đời, nhưng mỗi năm, cân nặng bé vẫn sẽ tăng lên khoảng 2kg, chiều cao tăng trung bình 7cm/năm. Vì vậy, mẹ cần quan tâm chế độ dinh dưỡng cho trẻ. Khi lên 4 tuổi, hệ tiêu hóa của trẻ đã bắt đầu hoàn thiện nên thực đơn ăn uống của trẻ cũng cần đa dạng và phong phú hơn, cần cho trẻ ăn đủ chất, đủ bữa để đáp ứng nhu cầu năng lượng cho sự chuyển hóa và tăng trưởng.

Nhu cầu năng lượng trung bình của lứa tuổi này là 1.470kcal/ngày. Gồm 3 nhóm chính: chất bột đường, chất đạm, chất béo, ngoài ra cũng cần bổ sung đầy đủ nhóm các chất dinh dưỡng không sinh năng lượng như vitamin, khoáng chất và nước. Trẻ ăn khoảng 5 bữa/ngày gồm 3 bữa chính và 2 bữa phụ. Trong đó, protein 36g, tương đương khoảng 2-2,5g/kg cân nặng (nên cân bằng lượng đạm động vật và thực vật). Trẻ 4 tuổi vẫn nên duy trì 500ml sữa mỗi ngày.

 

Tháp dinh dưỡng cho trẻ em 3-5 tuổi

Thực đơn của trẻ cần đáp ứng 4 nhóm dinh dưỡng thiết yếu cho cơ thể 

 

CÁC VITAMIN CẦN THIẾT CHO TRẺ 4 TUỔI

Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới

Vitamin A 500 μg
Vitamin K 70 μg
Vitamin C 40 mg
Vitamin D 75 μg
Vitamin B1 0,7 mg
Vitamin B2 0,8 mg
Vitamin B6 0,5 mg

 

Chọn nguồn thực phẩm an toàn

Suy dinh dưỡng ở trẻ một phần đến từ nguyên nhân nhiễm ký sinh trùng do ăn uống không được đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, vì vậy các mẹ cần lưu ý: 

  • Chọn thực phẩm an toàn, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, tránh cho trẻ sử dụng các thực phẩm nhiễm độc, thực phẩm bẩn và không rõ nguồn gốc xuất xứ. 
  • Cho trẻ ăn chín, uống sôi; không cho trẻ sử dụng thực phẩm bị ôi thiu, không cho trẻ ăn thức ăn để qua đêm. 
  • Vệ sinh môi trường sống, đồ chơi, đồ dùng cho trẻ thường xuyên. Vệ sinh thân thể của trẻ, tập thói quen rửa tay cho trẻ trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, hạn chế tối đa các tác nhân có thể gây bệnh cho trẻ. 

Không tạo áp lực ăn uống cho trẻ

“Trẻ suy dinh dưỡng thường biếng ăn và không mấy hứng thú với việc ăn uống. Và một phần lớn bé biếng ăn tâm lý do bố mẹ hay ép ăn, khiến bé sợ hãi chuyện ăn uống. Vì vậy, mẹ hãy tạo tâm lý thoái mái, sự hứng khởi trong việc ăn uống cho trẻ. Mẹ nên khuyến khích trẻ ăn theo nhu cầu, tạo điều kiện cho bé được tham gia công việc nấu nướng, chọn thực phẩm, nhặt rau… cùng những lời động viên, khen ngợi và tình yêu thương của mẹ, chắc chắn bé sẽ ăn ngon miệng hơn.”, PGS.TS.BS Lê Bạch Mai nói thêm.

Tại Trung tâm Dinh dưỡng – Y học Vận động Nutrihome, quy trình khám, tư vấn và điều trị được xây dựng khoa học từ việc thăm khám, xét nghiệm chẩn đoán, xây dựng khẩu phần đến lên thực đơn cá thể hóa và hướng dẫn lựa chọn thực phẩm, chế biến món ăn khoa học, đơn giản, nâng cao hiệu quả điều trị bệnh suy dinh dưỡng cho bé 4 tuổi.